Τα σοβαρότερα λάθη στην ασφάλιση επιχείρησης σπάνια φαίνονται την ημέρα που εκδίδεται το συμβόλαιο. Τότε όλα μοιάζουν τακτοποιημένα: υπάρχει ένα ασφαλιστήριο, έχει πληρωθεί το ασφάλιστρο και ο φάκελος μπαίνει στο συρτάρι.
Η πραγματική δοκιμή έρχεται αργότερα, όταν μια πυρκαγιά, μια πλημμύρα, μια απαίτηση πελάτη, μια κυβερνοεπίθεση ή μια μεγάλη διακοπή λειτουργίας αποκαλύψει τι καλύπτεται πραγματικά και τι όχι.
Η σωστή επαγγελματική κάλυψη δεν είναι ένα προϊόν «από το ράφι». Είναι ένα σύστημα διαχείρισης κινδύνου, το οποίο πρέπει να συνδέει την περιουσία, τον τζίρο, τις ευθύνες, τους ανθρώπους, τα δεδομένα και τις κρίσιμες εξαρτήσεις της επιχείρησης.
Αυτή είναι και η λογική της ολοκληρωμένης προσέγγισης για την προστασία μιας επιχείρησης: πρώτα καταγράφεται ο πραγματικός κίνδυνος και στη συνέχεια επιλέγονται οι ασφαλιστικές καλύψεις που ανταποκρίνονται στις ανάγκες της.
Τι πρέπει να πετυχαίνει η σωστή ασφαλιστική προστασία
Ένα αποτελεσματικό ασφαλιστικό πρόγραμμα επιχείρησης πρέπει να απαντά καθαρά σε πέντε βασικά ερωτήματα:
- Τι μπορεί να προκαλέσει σοβαρή οικονομική ζημιά;
- Ποια περιουσιακά στοιχεία πρέπει να αντικατασταθούν;
- Πόσο καιρό μπορεί να διακοπεί η λειτουργία;
- Ποιος μπορεί να στραφεί νομικά κατά της επιχείρησης ή των στελεχών της;
- Ποιο μέρος του κινδύνου παραμένει συνειδητά στην επιχείρηση;
Υπάρχει πλέον και μια σημαντική θεσμική διάσταση. Από την 1η Ιουνίου 2025, επιχειρήσεις με ετήσια ακαθάριστα έσοδα άνω των 500.000 ευρώ υπάγονται, με τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις, στην υποχρέωση κάλυψης έναντι δασικής πυρκαγιάς, πλημμύρας και σεισμού, σε ποσοστό τουλάχιστον 70% της αξίας των σχετικών περιουσιακών στοιχείων.
Οι λεπτομέρειες περιγράφονται στην επίσημη ενημέρωση του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Παράλληλα, η EIOPA παρακολουθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο το κενό ασφαλιστικής προστασίας από φυσικές καταστροφές, δηλαδή τη διαφορά ανάμεσα στις συνολικές οικονομικές ζημιές και σε εκείνες που τελικά είναι ασφαλισμένες.
Ας δούμε, λοιπόν, τα δέκα λάθη που μπορούν να μετατρέψουν ένα φαινομενικά πλήρες ασφαλιστήριο σε μια αδύναμη γραμμή άμυνας.
1. Ασφαλίζετε την επιχείρηση με παλιές ή λογιστικές αξίες
Το ασφαλισμένο κεφάλαιο δεν πρέπει να βασίζεται μηχανικά στη λογιστική αξία ενός κτιρίου, ενός μηχανήματος ή του εξοπλισμού. Μετά από μια σοβαρή ζημιά, η επιχείρηση χρειάζεται χρήματα για πραγματική ανακατασκευή ή αντικατάσταση στις σημερινές τιμές.
Αν ένα μηχάνημα είχε αγοραστεί πριν από οκτώ χρόνια, η σημερινή τιμή αντικατάστασής του μπορεί να είναι πολύ υψηλότερη λόγω μεταφορικών, δασμών, πληθωρισμού, εγκατάστασης και τεχνικών εργασιών.
Το ίδιο ισχύει για κτίρια, εξοπλισμό και αποθέματα. Η υποασφάλιση μπορεί να περιορίσει την αποζημίωση ακόμη και σε μια μερική ζημιά, ανάλογα με τους όρους του ασφαλιστηρίου.
Τι χρειάζεται: τακτική αποτίμηση κτιρίων, μηχανημάτων, εξοπλισμού και εμπορευμάτων, με πρόβλεψη για εποχικές αυξήσεις αποθεμάτων και μεγάλους χρόνους παράδοσης.
2. Καλύπτετε τις υλικές ζημιές, αλλά όχι τη διακοπή εργασιών
Η πυρκαγιά μπορεί να σβήσει μέσα σε λίγες ώρες. Η οικονομική ζημιά, όμως, μπορεί να συνεχιστεί για μήνες.
Ενοίκια, μισθοί, δόσεις, συμβάσεις και σταθερά έξοδα δεν σταματούν επειδή σταμάτησε η παραγωγή ή επειδή ο επαγγελματικός χώρος δεν μπορεί να λειτουργήσει.
Η κάλυψη περιουσίας αποκαθιστά τα πράγματα. Η ασφάλιση για τη διακοπή εργασιών και την απώλεια ακαθάριστων κερδών στοχεύει στη διατήρηση της οικονομικής βιωσιμότητας της επιχείρησης μετά από μια ασφαλισμένη υλική ζημιά.
Κρίσιμοι παράγοντες είναι:
- ο σωστός υπολογισμός του μικτού κέρδους,
- η κατάλληλη περίοδος αποζημίωσης,
- τα σταθερά έξοδα που συνεχίζουν να καταβάλλονται,
- οι πρόσθετες δαπάνες που μπορούν να περιορίσουν τον χρόνο διακοπής.
Το ουσιαστικό ερώτημα είναι απλό: για πόσους μήνες μπορεί η επιχείρηση να πληρώνει τα πάγια έξοδά της χωρίς κανονικό τζίρο;
3. Περιγράφετε ελλιπώς τη δραστηριότητα και τον κίνδυνο
Ένα ασφαλιστήριο χτίζεται πάνω στις πληροφορίες που δηλώθηκαν. Μια γενική περιγραφή όπως «εμπορική επιχείρηση» δεν αρκεί όταν υπάρχουν παραγωγικές εργασίες, εύφλεκτα υλικά, υπεργολάβοι, αποθήκευση σε διαφορετικούς χώρους, εξαγωγές ή ειδικές χρήσεις εγκαταστάσεων.
Το βασικό πλαίσιο της ασφαλιστικής σύμβασης, όπως αποτυπώνεται στον Νόμο 2496/1997 για την ασφαλιστική σύμβαση, περιλαμβάνει υποχρεώσεις σχετικά με τη δήλωση ουσιωδών στοιχείων και τη γνωστοποίηση μεταβολών του κινδύνου.
Στην πράξη, μια ελλιπής ή παρωχημένη εικόνα της δραστηριότητας μπορεί να προκαλέσει σοβαρή διαφωνία όταν συμβεί η ζημιά.
Καλή πρακτική: κρατήστε γραπτό αρχείο των στοιχείων που δόθηκαν, δηλώστε προηγούμενες ζημιές και ενημερώνετε τον ασφαλιστικό σας σύμβουλο όταν αλλάζουν οι εγκαταστάσεις, τα προϊόντα, οι διαδικασίες, τα μηχανήματα ή τα μέτρα προστασίας.
4. Θεωρείτε ότι μία γενική αστική ευθύνη καλύπτει τα πάντα
Η φράση «έχω αστική ευθύνη» δεν λέει αρκετά. Άλλη είναι η ευθύνη από τη λειτουργία των χώρων, άλλη από ένα ελαττωματικό προϊόν, άλλη από μια περιβαλλοντική ζημιά και άλλη από πράξη ή παράλειψη στελέχους διοίκησης.
Η κάλυψη γενικής και εργοδοτικής αστικής ευθύνης αφορά συγκεκριμένες απαιτήσεις τρίτων ή εργαζομένων, σύμφωνα με τους όρους και τα όρια του ασφαλιστηρίου.
Μια επιχείρηση που παράγει, εισάγει ή διαθέτει προϊόντα χρειάζεται να εξετάσει χωριστά την προστασία από απαιτήσεις που συνδέονται με ελαττωματικά προϊόντα.
Οι διοικήσεις εταιρειών πρέπει επίσης να αξιολογούν την ασφαλιστική προστασία διευθυντών και στελεχών διοίκησης, καθώς μπορεί να προκύψουν απαιτήσεις από μετόχους, εργαζομένους, πελάτες, πιστωτές ή εποπτικές αρχές.
Παράλληλα, επιχειρήσεις με πιθανότητα ρύπανσης ή περιβαλλοντικής βλάβης οφείλουν να εξετάσουν την κάλυψη για περιστατικά περιβαλλοντικής ευθύνης.
Δεν υπάρχει μία ομπρέλα για κάθε καταιγίδα. Χρειάζεται χαρτογράφηση των πιθανών απαιτήσεων και αντιστοίχισή τους με τη σωστή ενότητα κάλυψης.
5. Αγνοείτε τον κυβερνοκίνδυνο επειδή η επιχείρηση είναι μικρή
Μια μικρομεσαία επιχείρηση μπορεί να εξαρτάται πλήρως από το email, τις υπηρεσίες cloud, το ERP, τις ηλεκτρονικές πληρωμές και τα δεδομένα των πελατών της. Αυτό αρκεί για να υπάρχει ουσιαστικός κυβερνοκίνδυνος.
Phishing, ransomware, παραβίαση δεδομένων και απάτη μέσω εταιρικού email μπορούν να σταματήσουν τη λειτουργία χωρίς να έχει καταστραφεί ούτε μία καρέκλα.
Ο οδηγός κυβερνοασφάλειας της ENISA για μικρομεσαίες επιχειρήσεις προτείνει πρακτικά μέτρα, όπως πολιτικές πρόσβασης, εκπαίδευση προσωπικού, ασφαλή αντίγραφα δεδομένων και σχέδιο επιχειρησιακής συνέχειας.
Σε περιστατικά παραβίασης προσωπικών δεδομένων, το ευρωπαϊκό πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων προβλέπει, όπου συντρέχουν οι σχετικές προϋποθέσεις, γνωστοποίηση στην αρμόδια εποπτική αρχή χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση και, εφόσον είναι εφικτό, εντός 72 ωρών.
Η ασφάλιση έναντι κυβερνοκινδύνων μπορεί να περιλαμβάνει υπηρεσίες διαχείρισης περιστατικού, τεχνική και νομική υποστήριξη, έξοδα αποκατάστασης, διακοπή εργασιών και ευθύνη προστασίας δεδομένων, σύμφωνα πάντα με τους όρους και τις προϋποθέσεις του προγράμματος.
6. Δεν εξετάζετε εξαιρέσεις, απαλλαγές και υποόρια
Το μεγάλο συνολικό κεφάλαιο στην πρώτη σελίδα του ασφαλιστηρίου μπορεί να δημιουργεί ψευδή αίσθηση ασφάλειας.
Μια κρίσιμη κάλυψη μπορεί να έχει πολύ χαμηλότερο υποόριο, υψηλή απαλλαγή ή ειδική προϋπόθεση που αλλάζει ουσιαστικά το αποτέλεσμα.
Παραδείγματα αποτελούν:
- οι ζημιές σε υπόγεια,
- οι ηλεκτρικές και μηχανικές βλάβες,
- τα έξοδα αποκομιδής συντριμμάτων,
- η κλοπή χωρίς συγκεκριμένα ίχνη παραβίασης,
- η διακοπή λειτουργίας από ζημιά βασικού προμηθευτή,
- οι ζημιές σε εμπορεύματα που βρίσκονται εκτός ασφαλισμένης τοποθεσίας.
Πρακτική λύση: δημιουργήστε έναν πίνακα με πέντε στήλες:
- κίνδυνος,
- συνολικό όριο,
- υποόριο,
- απαλλαγή,
- βασική εξαίρεση ή προϋπόθεση.
Μόνο έτσι μπορούν να συγκριθούν πραγματικά δύο ασφαλιστικές προσφορές. Η τιμή από μόνη της δεν λέει σχεδόν τίποτα.
7. Αφήνετε το ασφαλιστήριο στον αυτόματο πιλότο
Η επιχείρηση αλλάζει γρηγορότερα από το ασφαλιστήριο. Νέος τζίρος, περισσότερο προσωπικό, πρόσθετη αποθήκη, νέο προϊόν, εξαγωγές, καινούργιο μηχάνημα ή μια μεγάλη σύμβαση μπορούν να μεταβάλουν ουσιαστικά τον κίνδυνο.
Η ετήσια ανασκόπηση δεν πρέπει να περιορίζεται στην ανανέωση των ίδιων κεφαλαίων. Πρέπει να εξετάζει και τις χρηματοοικονομικές εξαρτήσεις της επιχείρησης.
Για παράδειγμα, εταιρείες που πραγματοποιούν σημαντικές πωλήσεις με πίστωση μπορούν να αξιολογήσουν λύσεις για τη διαχείριση του κινδύνου αφερεγγυότητας των πελατών τους.
Αντίστοιχα, επιχειρήσεις που συμμετέχουν σε διαγωνισμούς ή αναλαμβάνουν συμβατικές υποχρεώσεις μπορούν να ενημερωθούν για τις εγγυητικές επιστολές μέσω ασφαλιστικών εταιρειών.
Ο σωστός χρόνος ελέγχου είναι αρκετές εβδομάδες πριν από την ανανέωση και όχι το προηγούμενο απόγευμα, όταν οι επιλογές είναι περιορισμένες και η πίεση μεγάλη.
8. Δεν τηρείτε τα μέτρα προστασίας που δηλώθηκαν
Συναγερμός, πυρανίχνευση, πυρόσβεση, ηλεκτρολογικοί έλεγχοι και διαδικασίες θερμών εργασιών δεν είναι διακοσμητικές αναφορές στην πρόταση ασφάλισης.
Μπορούν να αποτελούν ουσιώδεις προϋποθέσεις για την αποδοχή και την τιμολόγηση του κινδύνου.
Αν ένα σύστημα έχει απενεργοποιηθεί ή δεν συντηρείται, αυξάνεται πρώτα απ’ όλα η πιθανότητα της ζημιάς. Παράλληλα, μπορεί να δημιουργηθεί ζήτημα ως προς την τήρηση των όρων του ασφαλιστηρίου.
Τι πρέπει να υπάρχει:
- υπεύθυνος για τα μέτρα προστασίας,
- ημερολόγιο συντήρησης,
- πιστοποιητικά και αποδεικτικά ελέγχων,
- διαδικασία άμεσης ενημέρωσης όταν ένα κρίσιμο μέτρο τίθεται προσωρινά εκτός λειτουργίας.
9. Δεν έχετε σχέδιο για τη στιγμή της ζημιάς
Ένα καλό ασφαλιστήριο δεν αρκεί όταν, μετά το περιστατικό, επικρατεί χάος.
Χάνονται παραστατικά, γίνονται πρόχειρες αποκαταστάσεις χωρίς φωτογραφίες, πετιούνται κατεστραμμένα αντικείμενα και κανείς δεν γνωρίζει ποιος πρέπει να ενημερωθεί πρώτος.
Η επιχείρηση χρειάζεται ένα μονοσέλιδο πρωτόκολλο διαχείρισης ζημιάς με τηλέφωνα, ρόλους και σειρά ενεργειών.
Τα ασφαλιστήρια, οι απογραφές, τα τιμολόγια, τα σχέδια εγκαταστάσεων και τα σημαντικά συμβόλαια πρέπει να υπάρχουν και εκτός του βασικού χώρου ή σε ασφαλή ψηφιακή αποθήκευση.
Πρώτη προτεραιότητα είναι πάντοτε η ανθρώπινη ασφάλεια και ο περιορισμός της ζημιάς. Αμέσως μετά χρειάζονται:
- έγκαιρη αναγγελία του περιστατικού,
- φωτογραφική και γραπτή τεκμηρίωση,
- διαφύλαξη των κατεστραμμένων αντικειμένων όπου είναι εφικτό,
- συντονισμός πριν από μη επείγουσες εργασίες αποκατάστασης,
- καταγραφή των εξόδων και της απώλειας εσόδων.
10. Επιλέγετε αποκλειστικά το φθηνότερο ασφάλιστρο
Το χαμηλότερο ασφάλιστρο μπορεί να είναι σωστή επιλογή μόνο όταν οι προσφορές είναι πραγματικά συγκρίσιμες. Συνήθως δεν είναι.
Τα ασφαλιστικά προγράμματα μπορεί να διαφέρουν σε:
- όρια και υποόρια,
- απαλλαγές,
- εξαιρέσεις,
- διάρκεια αποζημίωσης,
- προϋποθέσεις κάλυψης,
- ποιότητα υποστήριξης κατά τη διαχείριση της ζημιάς.
Η σωστή σύγκριση γίνεται με κοινά σενάρια:
Τι θα πληρωθεί σε μια πυρκαγιά; Τι θα συμβεί σε τρίμηνη διακοπή λειτουργίας; Πώς αντιμετωπίζεται μια απαίτηση πελάτη; Ποιες υπηρεσίες ενεργοποιούνται σε ένα cyber περιστατικό;
Η διαφορά μερικών εκατοντάδων ευρώ στο ετήσιο κόστος μπορεί να μετατραπεί σε διαφορά δεκάδων χιλιάδων ευρώ στην αποζημίωση.
Το φθηνό ασφαλιστήριο γίνεται ακριβό όταν αφήνει ακάλυπτο το γεγονός που μπορεί να γονατίσει την επιχείρηση.
Πώς να ελέγξετε το ασφαλιστικό πρόγραμμα της επιχείρησής σας
Πριν από την επόμενη ανανέωση, συγκεντρώστε:
- επικαιροποιημένη απογραφή περιουσίας και αποθεμάτων,
- στοιχεία τζίρου, μικτού κέρδους και σταθερών εξόδων,
- αναλυτική περιγραφή δραστηριοτήτων, εγκαταστάσεων και υπεργολαβιών,
- βασικές συμβάσεις με πελάτες, προμηθευτές και χρηματοδότες,
- ιστορικό ζημιών και μέτρα που ελήφθησαν,
- στοιχεία πληροφοριακών συστημάτων, αντιγράφων ασφαλείας και κρίσιμων ψηφιακών εξαρτήσεων,
- πίνακα ορίων, υποορίων, απαλλαγών και εξαιρέσεων.
Στο τέλος πρέπει να μπορείτε να εξηγήσετε σε μία σελίδα τι καλύπτεται, μέχρι ποιο ποσό, με ποια συμμετοχή της επιχείρησης, για πόσο χρονικό διάστημα και τι παραμένει εκτός.
Αν αυτή η απάντηση χρειάζεται σαράντα λεπτά αναζήτησης σε όρους και παραρτήματα, το ασφαλιστικό πρόγραμμα δεν είναι αρκετά καθαρό.
Συμπέρασμα
Τα περισσότερα λάθη στην ασφάλιση επιχείρησης δεν οφείλονται στην πλήρη απουσία ασφαλιστηρίου. Οφείλονται σε ένα συμβόλαιο που δεν ακολουθεί την πραγματική εικόνα της επιχείρησης: παλιές αξίες, λάθος περίοδος αποζημίωσης, γενικές περιγραφές, ανεπαρκή όρια και παραμελημένες εξαιρέσεις.
Η ουσία δεν είναι να ασφαλιστούν τα πάντα. Είναι να μη μείνει ακάλυπτο κάτι που μπορεί να σταματήσει τη λειτουργία, να εξαντλήσει τη ρευστότητα ή να δημιουργήσει μια απαίτηση που η επιχείρηση δεν μπορεί να αντέξει.
Για έναν οργανωμένο έλεγχο των υφιστάμενων καλύψεων και των πραγματικών επιχειρηματικών κινδύνων, μπορείτε να κλείσετε online συνάντηση με την Addvalue Insurance.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί εξατομικευμένη ασφαλιστική, νομική, φορολογική ή λογιστική συμβουλή. Η κάλυψη κάθε κινδύνου καθορίζεται αποκλειστικά από τους όρους, τα όρια, τις εξαιρέσεις και τις προϋποθέσεις του συγκεκριμένου ασφαλιστηρίου.
Συχνές ερωτήσεις για την ασφάλιση μιας επιχείρησης
Ο Ανδρέας Πλυταριάς είναι Ασφαλιστικός Πράκτορας και διαχειριστής της Addvalue Insurance, με συνεχόμενη παρουσία στην ασφαλιστική αγορά από το 1995. Σπούδασε Κοινωνική Εργασία στο ΠΑΔΑ και είναι απόφοιτος του Ελληνικού Ινστιτούτου Ασφαλιστικών Σπουδών (ΕΙΑΣ), με εξειδικευμένες σπουδές σε Ασφαλίσεις Ζωής & Υγείας, Περιουσίας, Αστικής Ευθύνης, Αμοιβαία Κεφάλαια, Risk Management και Financial Planning. Κατέχει τις διεθνείς πιστοποιήσεις European Insurance Intermediary (EII) και European Certified Financial Adviser (ECFA) από τον EFICERT και είναι μέλος της ΕΕΑΕ. και της HFPA. Προσφέρει ολοκληρωμένες λύσεις ιδιωτικής ασφάλισης και χρηματοοικονομικού σχεδιασμού, με έμφαση στην αξιοπιστία, τη διαφάνεια και τις μακροχρόνιες σχέσεις εμπιστοσύνης με τους πελάτες του.
